Tarım Dışı İstihdam Verisini Tahmin Etmek (Ağustos 2015)

Tarım Dışı İstihdam verisi her ay yatırımcıların merakla beklediği, açıklandığında piyasalarda sert hareketlerin oluşabildiği ve zaman zaman etkisi ay boyunca hissedilebilen bir veri.

Biz de parahaberi.com olarak her ay ekonometrik yöntemler kullanarak bu veriyi tahmin etmeye çalışıyoruz. Bu analizimizde de 2011-2015 dönemi verilerini kullanarak Cuma günü açıklanacak olan veriyi tahmin etmeye çalışacağız.

 

Çalışmanın ayrıntılarını incelemek istemeyen okurlarımız Özet kısmını yazının sonunda bulabilirler.

 

İlk olarak çalışmamızda kullanacağımız değişkenlerden bahsedeceğiz:

 

Tarım: Tarım Dışı istihdam Değişimi

ADP: ADP Tarım Dışı İstihdam Değişimi

Basvuru: Haftalık olarak açıklanan İşsizlik Talepleri verisinin 1 aylık ortalaması

 

Değişkenlerin 2011-2014 yılları arasındaki korelasyonunu incelediğimizde, tarım ile adp arasında +%46,97’lik, tarım ile basvuru arasında ise -%60,44’lük bir korelasyon olduğunu görüyoruz.

149859-kore Tarım Dışı İstihdam Verisini Tahmin Etmek (Ağustos 2015)

 

Aşağıdaki grafikte  Tarım ile diğer değişkenler arasındaki basit regresyonların güven elipsini görebilirsiniz.

149860-conf Tarım Dışı İstihdam Verisini Tahmin Etmek (Ağustos 2015)

 

Aşağıdaki grafikte 2011-2015 döneminde değişkenlerin ayrı ayrı grafiklerini görebilirsiniz.

149861-price Tarım Dışı İstihdam Verisini Tahmin Etmek (Ağustos 2015)

 

Aşağıdaki grafikte değişkenlerin “boxplot” grafik dağılımlarının görebilirsiniz.

149864-box Tarım Dışı İstihdam Verisini Tahmin Etmek (Ağustos 2015)

 

Aşağıdaki grafikte  değişkenlerin dağılımsal görünümlerini inceleyebilirsiniz.

149865-dagilim Tarım Dışı İstihdam Verisini Tahmin Etmek (Ağustos 2015)

 

 

Aşağıdaki tabloda değişkenlerin her birine ait özet istatistiksel verileri bulabilirsiniz

149866-stats Tarım Dışı İstihdam Verisini Tahmin Etmek (Ağustos 2015)

 

 

Yukarıdaki bilgilerden de yola çıkarak bu değişkenler arasında ortalamanın üzerinde bir ilişki olduğuna ve aralarındaki ilişkiyi görebilmek için regresyon kurabileceğimize karar verdik.

Kurulan regresyonun sonuçları aşağıdaki gibidir:

149867-reg Tarım Dışı İstihdam Verisini Tahmin Etmek (Ağustos 2015)

149868-forecast Tarım Dışı İstihdam Verisini Tahmin Etmek (Ağustos 2015)

 

Oluşturduğumuz modelin R2 değeri yaklaşık 0,45, standart hatası ise yaklaşık 56.

“t” ve “F” anlamlılık testlerinde tüm değişkenler ve model istatistiksel olarak 0’dan farklı yani anlamlı çıkmıştır.

Yukarıdaki bilgilere göre Tarım Dışı İstihdam verisini tahmin etmek için aşağıdaki modeli kullanabiliriz:

 

TARIM = 1787,002 + 0,443295*ADP – 290,7251*Ln(Basvuru)

 

Modelimizde “Basvuru” değişkeninin direk değil logaritmasını kullandık. Bu sayede aşırı hareketlerin etkisini bir miktar azalttık.

 

Modelimizin güvenilirliğinden emin olmak için çeşitli testlere tabi tuttuk:

 

Aşağıdaki grafikte Jarque-Bera testi kullanarak hataların normal dağılıma uyup uymadığını test ettik. Sonuca göre artıklar normal dağılıma uyuyor.

149869-jarq Tarım Dışı İstihdam Verisini Tahmin Etmek (Ağustos 2015)

 

Aşağıdaki tabloda kısa ismiyle “LM” testini uyguladık. Sonuçlara göre otokorelasyonun olmadığı anlamına gelen H0 hipotezi red edilememiştir(otokorelasyon yoktur).

149870-lm Tarım Dışı İstihdam Verisini Tahmin Etmek (Ağustos 2015)

 

Aşağıdaki tabloda ise değişen varyans testi olan WHITE testinin sonuçlarının görebilirsiniz. Bu sonuçlara göre serimizde değişen varyans problemi bulunmamakta.

149871-white Tarım Dışı İstihdam Verisini Tahmin Etmek (Ağustos 2015)

 

Aşağıdaki tabloda ise VIF (Variance Inflation Factor) değerlerini görebilirsiniz.  Hem claims hem de adp değişkeni kritik 4 değerinin altında bulunuyor.

149872-vif Tarım Dışı İstihdam Verisini Tahmin Etmek (Ağustos 2015)

 

Şimdi de yukarıdaki testlerin hepsinden geçen modelimizin önceki dönemlerde nasıl bir performans gösterdiğini inceleyeceğiz.

 

Aşağıdaki tabloda önceki dönemlerde modelin tahminini (Fitted), açıklanan değeri (actual), aradaki hatayı (residual) ve hataların 1 standart hata değerine göre dağılımını(residual plot) görebilirsiniz.

149873-res-table Tarım Dışı İstihdam Verisini Tahmin Etmek (Ağustos 2015)

 

Aşağıdaki grafikte de hataların dağılımını görebilirsiniz:

149874-res-gp Tarım Dışı İstihdam Verisini Tahmin Etmek (Ağustos 2015)

 

Bu ayki tahminde kullanacağımız güncel veriler aşağıdaki gibidir:

 

Claims: 274

ADP: 185

 

Bu verilere göre modelimiz:

 

TARIM = 1787,002 + 0,443295*ADP – 290,7251*Ln(Basvuru)

 

TARIM = 1787,002 + 0,443295*185 – 290,7251*Ln(274)

 

TARIM =  237,1343

 

ÖZET

 

  1. Modelimizin beklenen değeri: 237,1343
  2. Yarım standart sapma ile %38,2 ihtimaller verinin 209<TARIM<265 aralığında gelmesi
  3. 1 standart sapma kullanırsak %68,2 ihtimalle verinin 181<TARIM< 293 aralığında gelmesi
  4. 2 standart sapma kullanırsa %95 ihtimalle verinin 125<TARIM<349 aralığında gelmesi beklenebilir.

 

Not: Bu analizde kullandığımız yöntemler akademik düzeyde mükemmel değildir. Çalışma kesin sonuç içermez sadece belirli kısıtlar ve olasılıklar altında tahmin içerir.

 

Alternatif Bakış

149881-ism Tarım Dışı İstihdam Verisini Tahmin Etmek (Ağustos 2015)

Tarım dışı istihdam değişimine ipucu verebilecek önemli verilerden iki tanesi olan ISM imalat endeksi ile ADP istihdam değişimi olarak kabul edilebilir. Son gelen verilerde ISM’de de ADP’de de bir düşüş yaşandığını görüyoruz. Bu durum tarım dışı istihdam verisine de yansırsa beklenenin altında bir veri görebiliriz. Bu durum modelimizin beklenen değerinle çakışan bir durum ortaya koymaktadır.

 

Önceki analizimize aşağıdaki linkten ulaşabilirsiniz:

https://parahaberi.com/tr-TR/haberler/255124/tarim-disi-istihdam-verisini-tahmin-etmek-haziran-2015

 

Burç Oran

Sanko Yatırım Menkul Değerler Araştırma Uzman Yardımcısı

 

01 Sep 2016

Parahaberi

Borsa , ekonomi ve finans alanında günlük , haftalık ve aylık altın , döviz , forex , borsa gibi piyasalarda içerik sağlayan , güncel önemli yerli ve yabancı ekonomik gelişmeleri okuyuculara duyuran borsa ve finans sitesidir.

Yorum Yap