Arabalar ve Ulaşımın Geleceği

Awesome+Photos+of+Transport+in+The+Past+(1) Arabalar ve Ulaşımın Geleceği

Son yüzyıl bizi köylerden ve kasabalardan çıkarıp şehirlere getirdi. Hayatlarımızı bu yeni çevreye göre düzenledik; onun sistemlerine entegre olduk ve onu daha fonksiyonel kılacak daha büyük sistemler yaratmak üzere çalıştık. Fakat kimi noktalarda aşırı yüklenme yaşayan şehirler bizim hızımıza yetişemedi ve bir takım altyapı sorunları baş göstermeye başladı. Bu sorunların başında gelen trafik, bugün üzerine en çok düşünülen problemlerden biri halini aldı.

Pek çoğumuz A noktasından B noktasına giderken nasıl bir yolculuk yaşayacağımızı, o yolculuğun şartlarını kendimiz belirlemek istiyoruz. Yani dilediğimiz kişilerle, dilediğimiz saatte, dilediğimiz aracın içinde, dilediğimiz sıcaklıkta ya da serinlikte, bazen dilediğimiz melodilerle… Bunun için de araba sahibi olmak gerektiğini düşünüyoruz. Trafiğe çıkmak zorunda olduğumuz saatlerde toplu taşıma araçlarının aşırı kalabalık olması, şehir içindeki acil işlerde kolaylık sağlaması, şehir dışı seyahatlerde verdiği güven hissi gibi sebeplerle araba sahibi olmayı tercih ediyoruz.

Araba sahibi olmak, yalnızca ulaşım sorununun teknik çözümü olmakla kalmıyor, aynı zamanda özgürlük, güç, mobilite ve rahatlık gibi duygusal karşılıklar da buluyor kendine. İstediğimiz yere, istediğimiz zamanda gidebilme, yolda olma özgürlüğü…

Peki arabamız olmadan hayatımızı devam ettiremez miyiz?

Pek çok araç sahibi, arabasına gözü gibi baktığını, onu her türlü tehlikeden koruduğunu söyler ve arabasını ailenin bir parçası gibi görür. Oysa satın alıp kullanmaya başladığımız andan itibaren arabanın değeri düşmeye başlar ve yetmezmiş gibi, her geçen gün sahibini zarara sokan büyük bir masraf kalemine dönüşür. İşte, sağlıklı bir ulaşım için çözüm olarak gördüğümüz araba sahipliğinin kendi içinde bir soruna dönüşmeye başladığı nokta da tam olarak budur.

Peki, çözümün çözümü nedir? Araba sahipliğine alternatif modeller üretmek elbette.

Alternatif modeller üretmenin bir zorunluluk olduğu iddiası boş bir iddia değil. Zira, özellikle Türkiye’de ÖTV, MTV, bakım, yakıt, muayene, otopark ve yıkama masrafları gibi kalemler araç sahipleri için son derece sıkıntı verici bir grafikle yükselişte. Araba fiyatları her geçen gün artıyor. Üstelik uğruna bunca masraf altına girilen arabalar, zamanın yüzde 95’inde hiç kullanılmıyor.

Yavaş yavaş etki alanını genişleten çözümlerin hedefi araba sahipliğini kökten yok etmek değil tabii ki. Bu alternatiflerin hedefi, halihazırda sahip olunan arabaların verimliliğini artırmak. Örneğin araba ve ehliyet sahipliğinin yanı sıra hizmet kavramında yarattığı algı değişimiyle yıkıcı inovasyonun en iyi örneklerinden biri olan Uber daha kolay, daha uygun fiyatlı, daha kolay ödenebilir bir yolculuk alternatifini hayata geçiriyor. Bilhassa mobil uygulamasıyla yarattığı “ihtiyacı anında karşılama” ve yukarıda bahsettiğim atıl olma sorununa karşı “mevcut aracın verimliliğini artırma” özellikleriyle hem kullanıcının hem de yatırımcının ilgisini çekmekle kalmadı, dünyanın farklı köşelerinde faaliyete geçtiği ülkelerin mevzuatlarının kendi lehine değiştirilmesi yönünde son derece sıkı çalışmalar yaparak geleceğin kara yolu ulaşımında büyük bir yere sahip olacağının sinyallerini güçlü bir şekilde verdi.

Diğer yandan, her ne kadar Uber ve benzeri uygulamalar gündelik hayatımızda büyük yer edinecek olsa da yapılan araştırmalar araba sahibi olma oranının azalmayacağını net bir şekilde işaret ediyor. Hatta Pew Research’ün hazırladığı raporda Uber ve benzeri bir yolculuk paylaşım uygulaması kullanan kişilerin yüzde 66’sının araba sahibi olduğunu ortaya koyuyor. Bu uygulamalar A noktasından B noktasına gitmek için taksi alternatifi olarak görülse de kullanıcıların tüm ihtiyacını karşılamaktan henüz uzak kalıyor.

Yeşeren araba sahipliği modelleri

Yolculuk paylaşımının yaygınlaşmasını sağlayacak olan sürücüsüz araç teknolojisi ve elektrikli otomobillerin, araba sahibi olma maliyetlerini düşürmesi de bekleniyor. Yeni araba sahipliği modelleri sayesinde, kişilerin anlık ya da dönemlik ihtiyacına göre farklı marka, model ve donanıma sahip arabaları kullanma olanakları artacak gibi görünüyor. Şehir içinde A noktasından B noktasına gitmek için Uber üzerinden araç çağırırken, tatile giderken, gün içinde birden çok yere uğramayı gerektiren işlerimizi hallederken, şehir dışındaki ailemizi görmeye giderken ya kendi aracımızı kullanıyor olacağız ya da üye olduğumuz araç paylaşım platformundan bir araba seçip kullanacağız. Süre, mesafe ve aracın markası gibi bir takım belirleyici etkenler dışında ulaşım meselesinin aklımızı çok kurcalamayacağı bir gelecek yavaş yavaş daha yakın hale geliyor. Hatta arabalarımızı kullanmadığımız zamanlarda Getaround, Turo, Garajyeri gibi kişiden kişiye araç kiralama platformlarından kiraya verip ek gelir elde etmek şimdiden geniş kitleler halinde kabul görmeye ve gündelik hayatta kendine yer bulan bir davranış olarak adlandırılmaya başladı bile.

Tesla kurucusu Elon Mask’ın yakın zamanda yaptığı bir açıklama da bu öngörüyü ve eğilimi destekler nitelikte. Mask’a göre, geleceğin Tesla otomobilleri, araç paylaşımını mümkün kılan bir altyapıya sahip olarak üretilecek. Yani bu arabalar sahipleri tarafından kullanılmadıkları zamanlarda, araç sahiplerinin izin verdiği başka kimseler tarafından kullanılmak üzere çalıştırılabilecekler. Akıllı ve verimli otomobil dünyasının Japon temsilcisi Toyota da benzer bir hamle yaptı ve ABD’de piyasaya çıkacak yeni otomobil modellerini Getaround uygulaması üzerinden kiralama opsiyonuyla satacağı modelini tanıttı.

Otomotiv endüstrisi son yıllarda, insanların şehirleşmesinin sonuçlarına ayak uydurmaya çalıştığı büyük bir değişim içinde. İnternet sayesinde birbiriyle iletişimde olan, anlık trafik yoğunluğunu ölçen, sürücüsüz, daha ucuz ve çevreci, elektrikli, daha az donanım ve bozulan parça barındıran, adımınızı attığınız sokak üzerinde park halinde sizi bekleyen yüzlerce farklı araba gibi hedeflerde bu değişimi şekillendirmeye çalışıyor. Arabalar artık dört tekerlekli mekanik cihazlardan öte, insana alışageldiğinin ötesinde bir şekilde hizmet eden bilgisayarlara dönüşüyorlar. Trendleri uzaktan takip etmek yerine en baştan yakalamak sadece kronik trafik sorunumuzu değil, aynı zamanda araba sahipliği anlayışımızı da dönüştürebilir.

Arda Aşkın

http://hbrturkiye.com/

Parahaberi

Borsa , ekonomi ve finans alanında günlük , haftalık ve aylık altın , döviz , forex , borsa gibi piyasalarda içerik sağlayan , güncel önemli yerli ve yabancı ekonomik gelişmeleri okuyuculara duyuran borsa ve finans sitesidir.

Yorum Yap